To σχέδιο για το Hormuz που προτείνει το Ομάν - Με τρομερές συνέπειες προειδοποιεί την Ουκρανία το Ιράν για την επίθεση με drones κατά ιρανικού πλοίου στην Κασπία Θάλασσα - Η επίθεση έγινε κατ'εντολή του Ισραήλ υποστηρίζει ο Ιρανός ΥΠΕΞ
(upd12) Τη στιγμή που ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, Benjamin Netanyahu και ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Volodymyr Zelensky βρίσκονται στις ΗΠΑ, όπου και αναμένεται να έχουν συναντήσεις με τον Αμερικανό πρόεδρο, Donald Trump και με μέλη της Γερουσίας, ένα νέο εφιαλτικό σενάριο έχει αρχίσει να αναδύεται…
Οι πόλεμοι στο Ιράν και στην Ουκρανία «ενώθηκαν» σε ένα νέο «καυτό μέτωπο», στην Κασπία Θάλασσα, τη μεγαλύτερη λίμνη του κόσμου…
Πρόκειται για μια δραματική και ιδιαίτερα επικίνδυνη εξέλιξη καθώς φέρνει ολοένα και πιο κοντά σε μια άμεση στρατιωτική αναμέτρηση τις δύο μεγαλύτερες πυρηνικές υπερδυνάμεις, τις ΗΠΑ και τη Ρωσία… αλλά και τους συμμάχους του - Ισραήλ, Ιράν, Ουκρανία - γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε μια ανεξέλεγκτη κατάσταση...
Αν μη τι άλλο πρόκειται για ένα εξαιρετικά «βρώμικο σχέδιο», το οποίο θέλει να «πουλήσει» ο Zelensky στον Trump, θέλοντας να δείξει… πόσο πιστή σύμμαχος είναι η Ουκρανία.
Την ίδια στιγμή πάντως, το Ιράν προειδοποιεί με τρομερά αντίποινα και απρόβλεπτες συνέπειες την Ουκρανία
Και ενώ η φωτιά του πολέμου άναψε στην Κασπία, το Ιράν δείχνει ποιος ελέγχει τα Στενά του Hormuz καθώς είναι αποφασισμένο να προχωρήσει στην επιβολή τελών διέλευσης… όπως άλλωστε προβλέπει και το σχέδιο που εξετάζει μαζί με το Ομάν...
Νέο μέτωπο στην Κασπία
Η Κασπία Θάλασσα έχει εξελιχθεί στο νεότερο πεδίο της διευρυνόμενης αντιπαράθεσης μεταξύ του Ιράν και των αντιπάλων του, κυρίως επειδή αποτελεί ζωτικής σημασίας αρτηρία για τις ολοένα στενότερες σχέσεις μεταξύ Ιράν και Ρωσίας.
Η Ουκρανία ανακοίνωσε το Σαββατοκύριακο ότι μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drones) της έπληξαν δύο ρωσικά πλοία που μετέφεραν στρατιωτικό φορτίο στην Κασπία Θάλασσα, τη μεγαλύτερη κλειστή υδάτινη έκταση στον κόσμο.
Σύμφωνα με το Κίεβο, και τα δύο πλοία είχαν αποπλεύσει από το Ιράν με προορισμό ρωσικό λιμάνι.
Σε ανάρτησή του ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Volodymyr Zelensky δήλωσε ότι στους στόχους περιλαμβάνονταν «πλοία που συμμετείχαν στη μεταφορά στρατιωτικού φορτίου από το Ιράν, καθώς και ένα πολεμικό πλοίο», το οποίο αργότερα η ουκρανική υπηρεσία ασφαλείας ταυτοποίησε ως ρωσικό πυραυλοφόρο σκάφος.
Σύμφωνα με τον πρώην πρέσβη των ΗΠΑ στο Καζακστάν και τη Γεωργία William Courtney, με την επίθεση σε ιρανικά πλοία το Κίεβο όχι μόνο εξυπηρετεί τα δικά του στρατηγικά συμφέροντα, αλλά πλήττει και τον «υπ' αριθμόν ένα εχθρό» της Ουάσιγκτον, γεγονός που είναι πιθανό να ικανοποιεί τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Ωστόσο, πρόσθεσε ότι, παρότι ο Zelensky στηρίζει την επιβολή κυρώσεων κατά του Ιράν στο πλαίσιο του νομοσχεδίου για τη Ρωσία, η Ουκρανία δύσκολα θα επιθυμούσε να ταυτιστεί στενά με τον «αντιδημοφιλή» αμερικανικό πόλεμο κατά του Ιράν.
Ιράν: Έρχονται τρομερά αντίποινα στην Ουκρανία
Το Ιράν απάντησε ότι επλήγη ένα από τα εμπορικά του πλοία, το οποίο μετέφερε φορτίο σιδήρου, με αποτέλεσμα να σκοτωθεί ένας ναυτικός και να τραυματιστούν άλλοι τρεις.
Το πλοίο, του οποίου η ονομασία δεν ανακοινώθηκε, εκτελούσε το δρομολόγιο από το ρωσικό λιμάνι Astrakhan προς το Anzali στο Ιράν.
Ο περιφερειακός κυβερνήτης Hadi Hagh-Shenas χαρακτήρισε τη συγκεκριμένη διαδρομή «ασφαλή και αξιόπιστο διάδρομο εμπορικών ανταλλαγών μεταξύ των δύο λιμένων».
Η ένταση κλιμακώθηκε περαιτέρω χθες Δευτέρα 27/7, όταν ο εκπρόσωπος του ιρανικού Υπουργείου Εξωτερικών, Esmail Baghaei, δήλωσε: «Η ενέργεια αυτή της Ουκρανίας ήταν απολύτως παράνομη και αδικαιολόγητη, αντίκειται στον Καταστατικό Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και συνιστά μια επικίνδυνη πράξη τυχοδιωκτισμού, η οποία ασφαλώς δεν θα μείνει αναπάντητη από εμάς».
Από την πλευρά του ο Ιρανός ΥΠΕΞ, Abbas Araghchi υποστήριξε ότι «ο Zelensky επιτέθηκε σε ιρανικό εμπορικό πλοίο» και ότι η επίθεση έγινε κατ’εντολή του Ισραήλ για να παρασυρθεί και η Ευρώπη στον πόλεμο του Ισραήλ…
Μάλιστα ο επιτετραμμένος της Ουκρανίας στην Τεχεράνη κλήθηκε στο ιρανικό ΥΠΕΞ για εξηγήσεις...
Φωτιά σε μια από τις σταθερές περιοχές της Ευρασίας
H επίθεση αυτή υπερβαίνει την καταστροφή ενός μεμονωμένου πλοίου, καθώς σηματοδοτεί τη μεταφορά της σύγκρουσης σε μια περιοχή που μέχρι σήμερα παρέμενε εκτός του άμεσου πεδίου του πολέμου Ρωσίας–Ουκρανίας.
Η Κασπία Θάλασσα θεωρούνταν επί δεκαετίες μία από τις πλέον σταθερές περιοχές της Ευρασίας, παρά τις κατά καιρούς πολιτικές διαφωνίες μεταξύ των παράκτιων κρατών.
Αναλυτές υπογραμμίζουν ότι η επίθεση εντάσσεται σε μια ευρύτερη στρατηγική πίεσης κατά του Ιράν, μετά την αποτυχία των κυρώσεων, των στρατιωτικών απειλών, των επιχειρήσεων πληροφοριών και των προσπαθειών αποσταθεροποίησης στο εσωτερικό της χώρας.
Η αυξανόμενη ένταση αντανακλά τη στρατηγική σημασία της Κασπίας Θάλασσας, η οποία βρέχει πέντε κράτη, μεταξύ αυτών το Ιράν και τη Ρωσία.
Μετά τον αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών στον Περσικό Κόλπο και στον Κόλπο του Ομάν, η Κασπία απέκτησε ακόμη μεγαλύτερη αξία ως εναλλακτική εμπορική διαδρομή.
Ο Bijan Khajehpour, διευθύνων εταίρος της συμβουλευτικής εταιρείας Eurasian Nexus Partners με έδρα τη Βιέννη, δήλωσε ότι η Κασπία μπορεί να βοηθήσει το Ιράν να εφαρμόσει μια πιο διαφοροποιημένη εμπορική στρατηγική, ιδίως μέσω της ενίσχυσης των συναλλαγών με:
• τη Ρωσία,
• τον Καύκασο,
• την Κεντρική Ασία,
• την Κίνα μέσω σιδηροδρομικών δικτύων,
• και, έμμεσα, την Ανατολική Ευρώπη.
Όπως επισήμανε, η Κασπία δεν υποκαθιστά τις νότιες θαλάσσιες οδούς του Ιράν, αλλά λειτουργεί ως στρατηγικό τους συμπλήρωμα.
Σημαντική εμπορική και ενεργειακή διαδρομή
Μέσω της Κασπίας διακινούνται μεταξύ άλλων: ρωσικά σιτηρά, ρωσικός χάλυβας, πετρέλαιο και φυσικό αέριο από το Καζακστάν προς τερματικούς σταθμούς στη Μαύρη Θάλασσα.
Το Ιράν έχει αναπτύξει σημαντικές λιμενικές εγκαταστάσεις στην περιοχή, με κυριότερο λιμένα το Anzali.
Για τη Ρωσία, η Κασπία αποτελεί βασικό διάδρομο σύνδεσης με το Ιράν και την Κεντρική Ασία, αλλά και κρίσιμο στοιχείο της συνεχώς ενισχυόμενης στρατηγικής συνεργασίας με την Τεχεράνη, η οποία περιλαμβάνει: στρατιωτική συνεργασία, συμμετοχή της Ρωσίας στο πολιτικό πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, συνεργασία στην έρευνα και εκμετάλλευση πετρελαίου.
Σύμφωνα με τον Khajehpour, ο πρόσφατος αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών από τις Ηνωμένες Πολιτείες ανέδειξε ακόμη περισσότερο τη στρατηγική αξία της διαδρομής μέσω της Κασπίας, η οποία είναι λιγότερο ευάλωτη σε διεθνείς κυρώσεις, καθώς πρόκειται για κλειστή θάλασσα που ελέγχεται κυρίως από το Ιράν, τη Ρωσία και τα γειτονικά κράτη.
Διάδρομος στρατιωτικής συνεργασίας
Η Κασπία έχει εξελιχθεί και σε βασική οδό μεταφοράς στρατιωτικού υλικού μεταξύ Μόσχας και Τεχεράνης.
Το Ιράν και η Ρωσία έχουν συνάψει ευρεία συμφωνία στρατηγικής συνεργασίας στους οικονομικούς και στρατιωτικούς τομείς, χωρίς όμως αυτή να αποτελεί συμφωνία αμοιβαίας άμυνας.
Στα πρώτα στάδια του πολέμου στην Ουκρανία, η Ρωσία παρέλαβε μέσω της Κασπίας τις πρώτες παρτίδες ιρανικών επιθετικών drones τύπου Shahed, ενώ στη συνέχεια άρχισε να κατασκευάζει εξελιγμένες εκδόσεις τους σε ρωσικά εργοστάσια.
Η συγκεκριμένη θαλάσσια διαδρομή είχε αποτελέσει στόχο της Ουκρανίας και στο παρελθόν.
Τον περασμένο Αύγουστο καταστράφηκε το φορτηγό πλοίο Port Olya 4, το οποίο, σύμφωνα με πληροφορίες, μετέφερε εξαρτήματα drones Shahed-136 και ιρανικά πυρομαχικά.
Το 2024, το CNN είχε επίσης αποκαλύψει ότι ρωσικό φορτηγό πλοίο, το οποίο θεωρούνταν ύποπτο για μεταφορά ιρανικών βαλλιστικών πυραύλων προς τη Ρωσία, είχε εντοπιστεί σε λιμάνι της Κασπίας.
Όπως σημειώνει το EurAsian Times, η Ρωσία χρησιμοποιεί την Κασπία Θάλασσα για να αποστέλλει στο Ιράν εξαρτήματα επιθετικών drones, συμβάλλοντας στην αναπλήρωση του ιρανικού, ενώ δημοσίευμα των New York Times επικαλούνται Ιρανούς αξιωματούχους, οι οποίοι αναφέρουν ότι οι προσπάθειες ανάπτυξης εναλλακτικών εμπορικών διαδρομών προχωρούν ταχύτατα, με τέσσερα λιμάνια της Κασπίας — Amirabad, Bandar Anzali, Nowshahr και Caspian Port — να λειτουργούν σε 24ωρη βάση για την παραλαβή σιταριού, καλαμποκιού, ζωοτροφών, ηλιελαίου και άλλων αγαθών.
Εξαγωγές Ρωσίας
Αντίστοιχα, Ρώσοι αξιωματούχοι δηλώνουν ότι η διακίνηση φορτίων μέσω της Κασπίας έχει αυξηθεί σημαντικά τους τελευταίους μήνες.
Περίπου 2 εκατομμύρια τόνοι ρωσικού σιταριού, που μέχρι πρότινος μεταφέρονταν ετησίως στο Ιράν μέσω της Μαύρης Θάλασσας, διοχετεύονται πλέον μέσω της Κασπίας, λόγω της απειλής ουκρανικών επιθέσεων.
Μεταξύ Ιουλίου και Φεβρουαρίου, το Ιράν εισήγαγε σχεδόν 6 εκατομμύρια τόνους ρωσικών σιτηρών, ποσότητα διπλάσια σε σχέση με το προηγούμενο έτος.
Η Ρωσία διαθέτει τρία λιμάνια εξαγωγής σιτηρών στην Κασπία — δύο στην Astrakhan και ένα στη Makhachkala — με συνολική δυναμικότητα τουλάχιστον 3 εκατομμυρίων τόνων, ενώ ένας νέος τερματικός σταθμός δυναμικότητας 1,5 εκατομμυρίου τόνων αναμένεται να ολοκληρωθεί έως το 2028.
Μεταφορά βαλλιστικών πυραύλων
Το αμερικανικό Υπουργείο Οικονομικών είχε εκτιμήσει ότι το ρωσικό Υπουργείο Άμυνας χρησιμοποίησε το πλοίο Port Olya-3 για τη μεταφορά βαλλιστικών πυραύλων μικρού βεληνεκούς από το Ιράν στη Ρωσία.
Ο τότε υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Antony Blinken, είχε δηλώσει ότι η Ουάσιγκτον πίστευε πως η Ρωσία είχε ήδη παραλάβει πυραύλους Fatah-360 από το Ιράν και πιθανότατα θα τους χρησιμοποιούσε σύντομα στην Ουκρανία.
Το Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας των ΗΠΑ είχε επίσης προειδοποιήσει για τη διαρκώς ενισχυόμενη στρατιωτική συνεργασία μεταξύ Ιράν και Ρωσίας, χαρακτηρίζοντας ενδεχόμενες νέες μεταφορές βαλλιστικών πυραύλων ως σοβαρή κλιμάκωση της ιρανικής υποστήριξης προς τη Μόσχα.
Το Ιράν είχε απορρίψει τότε τις κατηγορίες περί στρατιωτικής βοήθειας προς τη Ρωσία.
CNN: Τι επιδιώκει η Ουκρανία
Σύμφωνα με ανάλυση του CNN, οι ουκρανικές επιθέσεις με drones εναντίον πλοίων και ενεργειακών εγκαταστάσεων στην Κασπία καταδεικνύουν:
• τη σημαντική ενίσχυση των ουκρανικών δυνατοτήτων πλήγματος μεγάλου βεληνεκούς,
• την προσπάθεια να πληγούν οι βιομηχανίες που στηρίζουν τη ρωσική πολεμική προσπάθεια,
• την αναγνώριση ότι το Ιράν, όπως και η Βόρεια Κορέα, διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στον εξοπλισμό της Ρωσίας.
Τι θέλει το Κίεβο
Αναλυτές τονίζουν ότι η επιλογή ενός ιρανικού στόχου, μακριά από τις κύριες γραμμές του μετώπου, υποδηλώνει ότι το Κίεβο επιδιώκει να επεκτείνει το πεδίο των επιχειρήσεών του και σε κράτη που θεωρεί συμμάχους της Μόσχας.
Πρώτος στόχος θεωρείται η διεύρυνση των επιχειρήσεων μεγάλης εμβέλειας.
Το τελευταίο διάστημα η Ουκρανία επιχειρεί να πλήξει μεταφορικές οδούς, λιμάνια και δίκτυα εφοδιασμού που σχετίζονται με τη Ρωσία, ακόμη και σε περιοχές που βρίσκονται μακριά από το μέτωπο.
«Βρισκόμαστε στην ίδια πλευρά»
Η χρονική συγκυρία θεωρείται επίσης ιδιαίτερα σημαντική, καθώς ο Zelensky βρίσκεται στην Ουάσιγκτον για συνάντηση με τον Πρόεδρο Trump.
Παράλληλα με τις επιθέσεις στην Κασπία, ο Zelensky δήλωσε ότι, σύμφωνα με τις ουκρανικές υπηρεσίες πληροφοριών, η Ρωσία παρείχε στο Ιράν δορυφορικά δεδομένα που χρησιμοποιήθηκαν για επιθέσεις εναντίον αμερικανικών εγκαταστάσεων στη Μέση Ανατολή.
Το βασικό μήνυμα που επιδιώκει να μεταφέρει η Ουκρανία προς τις Ηνωμένες Πολιτείες είναι σαφές: «Βρισκόμαστε στην ίδια πλευρά»
Με αυτόν τον τρόπο ο Zelensky ευελπιστεί ότι η συνάντηση του με τον Trump θα έχει θετική έκβαση.
Είναι πολύ πιθανό μάλιστα η συνάντηση του να συμπέσει με την προώθηση νέων, αυστηρών κυρώσεων από τις ΗΠΑ κατά της Ρωσίας.
Ο Zelensky, ο οποίος θα παραστεί στην κηδεία του Αμερικανού γερουσιαστή Lindsey Graham, έχει επίσης προγραμματισμένη συνάντηση με μέλη της Γερουσίας αργότερα εντός της ημέρας.
Ψηφοφορία για νέες κυρώσεις κατά της Ρωσίας
Η ψηφοφορία για το νομοσχέδιο περί κυρώσεων κατά της Ρωσίας, το οποίο εκκρεμεί εδώ και μήνες και προωθήθηκε από τον Graham, ενδέχεται να πραγματοποιηθεί την ίδια ημέρα.
Εάν εγκριθεί, το νομοσχέδιο θα αυξήσει σημαντικά την πίεση προς τη Μόσχα, επιβάλλοντας δασμούς 100% στα προϊόντα που προέρχονται από τις πέντε μεγαλύτερες χώρες-εισαγωγείς ρωσικού πετρελαίου και φυσικού αερίου, μεταξύ των οποίων η Κίνα και η Ινδία.
Την τελευταία στιγμή, ο Trump επιχείρησε να εντάξει στο ίδιο νομοσχέδιο και κυρώσεις κατά του Ιράν.
Ο Zelensky δήλωσε την προηγούμενη εβδομάδα στη στενή σύμμαχο του Trump, Laura Loomer, ότι θεωρεί την κίνηση αυτή «εξαιρετική ιδέα».
Βελτίωση των σχέσεων Trump – Zelensky
Παρά την έντονη αντιπαράθεση που είχαν στον Λευκό Οίκο τον Φεβρουάριο του 2025, οι σχέσεις μεταξύ των Trump και Zelensky έχουν βελτιωθεί αισθητά τους τελευταίους μήνες.
Νωρίτερα αυτόν τον μήνα, οι δύο ηγέτες συμφώνησαν να επιτρέψουν στην Ουκρανία να συμμετάσχει στην κοινή παραγωγή πυραύλων αναχαίτισης για τα συστήματα αεράμυνας Patriot, ένα κρίσιμο στοιχείο για την προστασία της χώρας από τις ρωσικές αεροπορικές επιθέσεις.
Παράλληλα, οι δύο χώρες βρίσκονται πιο κοντά και σε συμφωνία για την κοινή παραγωγή μη επανδρωμένων αεροσκαφών (drones), μια συνεργασία που θα μπορούσε να βοηθήσει τις Ηνωμένες Πολιτείες να καλύψουν το τεχνολογικό τους έλλειμμα σε έναν τομέα όπου η Ουκρανία έχει αποκτήσει σημαντική εμπειρία.
Η Ουκρανία εκτιμάται ότι θα κατασκευάσει 6 έως 7 εκατομμύρια επιθετικά drones μικρού βεληνεκούς μέσα στο έτος, ενώ το πρόγραμμα παραγωγής του Πενταγώνου, ύψους 1,1 δισεκατομμυρίων δολαρίων, προβλέπεται να έχει παραγγείλει συνολικά λιγότερα από 200.000 drones έως τον Φεβρουάριο του 2027.
Το Ιράν βάζει φωτιά στο Hormuz – Ετοιμάζει τέλη διέλευσης με Ομάν
Το Ιράν και το Ομάν θα αποφασίσουν ποιο τέλος θα επιβάλλεται στα πλοία δυτικών χωρών που διέρχονται από τα Στενά του Hormuz υποστήριξε στο ρωσικό πρακτορείο ειδήσεων TASS ο πρέσβης του Ιράν στη Μόσχα, Kazem Jalali.
«Για το ζήτημα αυτό, το Ιράν και το Ομάν βρίσκονται σε διαπραγματεύσεις.
Όπως έχουν δηλώσει οι αρχές και το Υπουργείο Εξωτερικών της Ισλαμικής Δημοκρατίας, το Ιράν και το Ομάν λαμβάνουν από κοινού αποφάσεις σχετικά με την ασφάλεια των Στενών του Hormuz και το καθεστώς διέλευσης των πλοίων», ανέφερε ο Jalali.
«Η αποζημίωση για τις υπηρεσίες διέλευσης από τα Στενά και το ύψος του σχετικού τέλους αποτελούν αντικείμενο των διαπραγματεύσεών μας.
Στο μέλλον θα ληφθούν οι κατάλληλες αποφάσεις επί των θεμάτων αυτών», πρόσθεσε.
Νωρίτερα, ο Jalali είχε δηλώσει στο TASS ότι η Τεχεράνη θα διατηρήσει το ειδικό καθεστώς διέλευσης για τα ρωσικά πλοία μέσω των Στενών του Hormuz.
Mέσω των Στενών του Hormuz διακινείται περίπου το 25% του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου και περίπου το 20% του παγκόσμιου εμπορίου υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG).
Τι προβλέπει η πρόταση Ομάν για τον έλεγχο του Hormuz - Το μοντέλο των Στενών της Μαλάκκας
Το Ομάν και το Ιράν πραγματοποίησαν διαδοχικούς γύρους συνομιλιών στην Τεχεράνη την Παρασκευή και το Σάββατο, με αντικείμενο την πρόταση για ένα νέο πλαίσιο διαχείρισης της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Hormuz.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η ομανική πλευρά πρότεινε τη σύσταση μιας περιφερειακής κοινοπραξίας στην οποία θα συμμετέχουν το Ιράν και τα κράτη του Κόλπου.
Ο οργανισμός αυτός θα αναλάβει τη διαχείριση της θαλάσσιας κυκλοφορίας μέσω των Στενών, παρέχοντας υπηρεσίες ασφάλειας στα εμπορικά πλοία που διέρχονται από τη στρατηγικής σημασίας θαλάσσια οδό.
Η πρόταση προβλέπει ότι η διέλευση από τα Στενά θα παραμείνει χωρίς διόδια.
Ωστόσο, αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι τα πλοία δεν θα επιβαρύνονται με κάποιο κόστος.
Το μοντέλο που προτείνει το Ομάν προβλέπει την καταβολή μιας εθελοντικής εισφοράς για υπηρεσίες που σχετίζονται κυρίως με την προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος και τη διατήρηση της ασφαλούς ναυσιπλοΐας.
Παράλληλα, η ομανική πρόταση περιλαμβάνει τη δημιουργία τριών διακριτών διαδρόμων διέλευσης: ενός μέσω των ιρανικών χωρικών υδάτων, ενός διεθνούς διαδρόμου και ενός μέσω των χωρικών υδάτων του Ομάν.
Εφόσον το σχέδιο γίνει αποδεκτό, το Ιράν θα αναλάβει, μεταξύ άλλων, την ευθύνη για τις επιχειρήσεις εκκαθάρισης ναρκών, ιδίως στον διεθνή διάδρομο.
Ωστόσο, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, οι τεχνικές διαπραγματευτικές ομάδες δεν έχουν ακόμη ολοκληρώσει τις σχετικές λεπτομέρειες.
Παρά τις δημόσιες τοποθετήσεις της Τεχεράνης, πηγές με γνώση των συνομιλιών αναφέρουν ότι η ιρανική πλευρά εμφανίζεται διατεθειμένη να επιδείξει μεγαλύτερη ευελιξία κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων.
Το μοντέλο που προτείνει το Ομάν βασίζεται στη λειτουργία των Στενών της Μαλάκκας, όπου τα κράτη και οι εταιρείες που χρησιμοποιούν τη θαλάσσια οδό συνεισφέρουν εθελοντικά στη χρηματοδότηση της ναυσιπλοΐας, της προστασίας του περιβάλλοντος, καθώς και των επιχειρήσεων έρευνας και διάσωσης.
Tasnim: Το Hormuz το βασικότερο μέσο άσκησης πίεσης του Ιράν στις ΗΠΑ
Οποιαδήποτε αμέλεια ή υποβάθμιση της σημασίας των Στενών του Hormuz θα μπορούσε να έχει ανεπανόρθωτες συνέπειες, οι οποίες δεν θα ήταν εύκολο να αποκατασταθούν επισημαίνει σε ανάλυση του το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων Tasnim.
O Seyed Mohammad Taheri, υπεύθυνος του τμήματος ανάλυσης πολεμικών εξελίξεων του πρακτορείου, δήλωσε ότι: «Τα Στενά του Hormuz αποτελούν σήμερα το βασικότερο μέσο άσκησης πίεσης του Ιράν προς τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η διατήρηση του ελέγχου και της σημασίας τους θα αποφέρει αναμφίβολα στρατηγικά οφέλη για το Ιράν.
Δεν πρέπει να εγκαταλείψουμε τα Στενά επιδιώκοντας πρόσκαιρα κέρδη» επισήμανε ο Seyed Mohammad Taheri
Πρόσθεσε επίσης ότι, λόγω των ενεργειών της Υεμένης στην περιοχή των Στενών Bab el-Mandeb, έχει διαμορφωθεί μια κατάσταση κατά την οποία η συγκεκριμένη θαλάσσια οδός λειτουργεί συμπληρωματικά προς τα Στενά του Hormuz.
The National: Η κίνηση στα Στενά Bab el Mandeb μειώθηκε κατά 56% σε μια εβδομάδα
Η εμπορική ναυτιλιακή κίνηση μέσω των Στενών Bab el-Mandeb μειώθηκε κατά 56% την τελευταία εβδομάδα, μετά την ανακοίνωση των ανταρτών Houthi της Υεμένης για την επιβολή εμπάργκο σε πλοία που συνδέονται με τη Σαουδική Αραβία, σύμφωνα με την εφημερίδα The National.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, στις 26 Ιουλίου μόλις 15 φορτηγά πλοία ξηρού φορτίου (bulk carriers) διέσχισαν τα Στενά, έναντι 34 πλοίων στις 20 Ιουλίου, ημέρα κατά την οποία ανακοινώθηκε ο αποκλεισμός.
Από αυτά, εννέα εξέρχονταν από την Ερυθρά Θάλασσα και έξι εισέρχονταν σε αυτήν.
Τα πλοία μετέφεραν πετρέλαιο, σιτηρά και λιπάσματα με προορισμό την Κίνα, την Ινδία, το Πακιστάν και την Ολλανδία.
To National επισημαίνει ότι η μείωση της ναυτιλιακής κίνησης σημειώθηκε μετά τις δηλώσεις των Houthis περί επιθέσεων σε εγκαταστάσεις της σαουδαραβικής πετρελαϊκής και ενεργειακής εταιρείας Saudi Aramco στις λιμενικές πόλεις Jizan και Yanbu στις 25 Ιουλίου, γεγονός που ενίσχυσε τις ανησυχίες για αναζωπύρωση των ευρείας κλίμακας εχθροπραξιών στην Υεμένη.
Την ίδια στιγμή, το δημοσίευμα αναφέρει ότι η ναυτιλιακή κίνηση μέσω των Στενών του Hormuz σχεδόν διπλασιάστηκε στις 26 Ιουλίου, καθώς επικράτησε προσωρινή ύφεση στις εχθροπραξίες μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν, έπειτα από δύο εβδομάδες αμοιβαίων επιθέσεων.
Σύμφωνα με αναλυτές, 11 πλοία διέσχισαν τα Στενά του Hormuz στις 26 Ιουλίου, έναντι έξι στις 25 Ιουλίου και 12 στις 24 Ιουλίου.
Πολλά πλοία απενεργοποίησαν τα συστήματα εντοπισμού τους και ακολούθησαν ασυνήθιστες διαδρομές προκειμένου να αποφύγουν τον εντοπισμό.
Στις 20 Ιουλίου, ο εκπρόσωπος των Houthis, Yahya Saree, ανακοίνωσε την απαγόρευση της θαλάσσιας ναυσιπλοΐας προς και από τη Σαουδική Αραβία.
Την επόμενη ημέρα, ο υπό τη Σαουδική Αραβία αραβικός συνασπισμός ανακοίνωσε ότι άρχισε να εφαρμόζει μέτρα για την προστασία των εμπορικών πλοίων στα Στενά Bab el Mandeb.
www.bankingnews.gr
Οι πόλεμοι στο Ιράν και στην Ουκρανία «ενώθηκαν» σε ένα νέο «καυτό μέτωπο», στην Κασπία Θάλασσα, τη μεγαλύτερη λίμνη του κόσμου…
Πρόκειται για μια δραματική και ιδιαίτερα επικίνδυνη εξέλιξη καθώς φέρνει ολοένα και πιο κοντά σε μια άμεση στρατιωτική αναμέτρηση τις δύο μεγαλύτερες πυρηνικές υπερδυνάμεις, τις ΗΠΑ και τη Ρωσία… αλλά και τους συμμάχους του - Ισραήλ, Ιράν, Ουκρανία - γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε μια ανεξέλεγκτη κατάσταση...
Αν μη τι άλλο πρόκειται για ένα εξαιρετικά «βρώμικο σχέδιο», το οποίο θέλει να «πουλήσει» ο Zelensky στον Trump, θέλοντας να δείξει… πόσο πιστή σύμμαχος είναι η Ουκρανία.
Την ίδια στιγμή πάντως, το Ιράν προειδοποιεί με τρομερά αντίποινα και απρόβλεπτες συνέπειες την Ουκρανία
Και ενώ η φωτιά του πολέμου άναψε στην Κασπία, το Ιράν δείχνει ποιος ελέγχει τα Στενά του Hormuz καθώς είναι αποφασισμένο να προχωρήσει στην επιβολή τελών διέλευσης… όπως άλλωστε προβλέπει και το σχέδιο που εξετάζει μαζί με το Ομάν...
Νέο μέτωπο στην Κασπία
Η Κασπία Θάλασσα έχει εξελιχθεί στο νεότερο πεδίο της διευρυνόμενης αντιπαράθεσης μεταξύ του Ιράν και των αντιπάλων του, κυρίως επειδή αποτελεί ζωτικής σημασίας αρτηρία για τις ολοένα στενότερες σχέσεις μεταξύ Ιράν και Ρωσίας.
Η Ουκρανία ανακοίνωσε το Σαββατοκύριακο ότι μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drones) της έπληξαν δύο ρωσικά πλοία που μετέφεραν στρατιωτικό φορτίο στην Κασπία Θάλασσα, τη μεγαλύτερη κλειστή υδάτινη έκταση στον κόσμο.
Σύμφωνα με το Κίεβο, και τα δύο πλοία είχαν αποπλεύσει από το Ιράν με προορισμό ρωσικό λιμάνι.
Σε ανάρτησή του ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Volodymyr Zelensky δήλωσε ότι στους στόχους περιλαμβάνονταν «πλοία που συμμετείχαν στη μεταφορά στρατιωτικού φορτίου από το Ιράν, καθώς και ένα πολεμικό πλοίο», το οποίο αργότερα η ουκρανική υπηρεσία ασφαλείας ταυτοποίησε ως ρωσικό πυραυλοφόρο σκάφος.
Σύμφωνα με τον πρώην πρέσβη των ΗΠΑ στο Καζακστάν και τη Γεωργία William Courtney, με την επίθεση σε ιρανικά πλοία το Κίεβο όχι μόνο εξυπηρετεί τα δικά του στρατηγικά συμφέροντα, αλλά πλήττει και τον «υπ' αριθμόν ένα εχθρό» της Ουάσιγκτον, γεγονός που είναι πιθανό να ικανοποιεί τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Ωστόσο, πρόσθεσε ότι, παρότι ο Zelensky στηρίζει την επιβολή κυρώσεων κατά του Ιράν στο πλαίσιο του νομοσχεδίου για τη Ρωσία, η Ουκρανία δύσκολα θα επιθυμούσε να ταυτιστεί στενά με τον «αντιδημοφιλή» αμερικανικό πόλεμο κατά του Ιράν.
Ιράν: Έρχονται τρομερά αντίποινα στην Ουκρανία
Το Ιράν απάντησε ότι επλήγη ένα από τα εμπορικά του πλοία, το οποίο μετέφερε φορτίο σιδήρου, με αποτέλεσμα να σκοτωθεί ένας ναυτικός και να τραυματιστούν άλλοι τρεις.
Το πλοίο, του οποίου η ονομασία δεν ανακοινώθηκε, εκτελούσε το δρομολόγιο από το ρωσικό λιμάνι Astrakhan προς το Anzali στο Ιράν.
Ο περιφερειακός κυβερνήτης Hadi Hagh-Shenas χαρακτήρισε τη συγκεκριμένη διαδρομή «ασφαλή και αξιόπιστο διάδρομο εμπορικών ανταλλαγών μεταξύ των δύο λιμένων».
Η ένταση κλιμακώθηκε περαιτέρω χθες Δευτέρα 27/7, όταν ο εκπρόσωπος του ιρανικού Υπουργείου Εξωτερικών, Esmail Baghaei, δήλωσε: «Η ενέργεια αυτή της Ουκρανίας ήταν απολύτως παράνομη και αδικαιολόγητη, αντίκειται στον Καταστατικό Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και συνιστά μια επικίνδυνη πράξη τυχοδιωκτισμού, η οποία ασφαλώς δεν θα μείνει αναπάντητη από εμάς».
Από την πλευρά του ο Ιρανός ΥΠΕΞ, Abbas Araghchi υποστήριξε ότι «ο Zelensky επιτέθηκε σε ιρανικό εμπορικό πλοίο» και ότι η επίθεση έγινε κατ’εντολή του Ισραήλ για να παρασυρθεί και η Ευρώπη στον πόλεμο του Ισραήλ…
Μάλιστα ο επιτετραμμένος της Ουκρανίας στην Τεχεράνη κλήθηκε στο ιρανικό ΥΠΕΞ για εξηγήσεις...
Φωτιά σε μια από τις σταθερές περιοχές της Ευρασίας
H επίθεση αυτή υπερβαίνει την καταστροφή ενός μεμονωμένου πλοίου, καθώς σηματοδοτεί τη μεταφορά της σύγκρουσης σε μια περιοχή που μέχρι σήμερα παρέμενε εκτός του άμεσου πεδίου του πολέμου Ρωσίας–Ουκρανίας.
Η Κασπία Θάλασσα θεωρούνταν επί δεκαετίες μία από τις πλέον σταθερές περιοχές της Ευρασίας, παρά τις κατά καιρούς πολιτικές διαφωνίες μεταξύ των παράκτιων κρατών.
Αναλυτές υπογραμμίζουν ότι η επίθεση εντάσσεται σε μια ευρύτερη στρατηγική πίεσης κατά του Ιράν, μετά την αποτυχία των κυρώσεων, των στρατιωτικών απειλών, των επιχειρήσεων πληροφοριών και των προσπαθειών αποσταθεροποίησης στο εσωτερικό της χώρας.
Ωστόσο, σημειώνουν ότι η μέχρι σήμερα εμπειρία δείχνει πως η αύξηση των μετώπων πίεσης δεν έχει οδηγήσει την Τεχεράνη σε αλλαγή στρατηγικής, αλλά αντίθετα έχει ενισχύσει τη συνεργασία της με περιφερειακούς και διεθνείς εταίρους.
Η αυξανόμενη ένταση αντανακλά τη στρατηγική σημασία της Κασπίας Θάλασσας, η οποία βρέχει πέντε κράτη, μεταξύ αυτών το Ιράν και τη Ρωσία.
Μετά τον αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών στον Περσικό Κόλπο και στον Κόλπο του Ομάν, η Κασπία απέκτησε ακόμη μεγαλύτερη αξία ως εναλλακτική εμπορική διαδρομή.
Ο Bijan Khajehpour, διευθύνων εταίρος της συμβουλευτικής εταιρείας Eurasian Nexus Partners με έδρα τη Βιέννη, δήλωσε ότι η Κασπία μπορεί να βοηθήσει το Ιράν να εφαρμόσει μια πιο διαφοροποιημένη εμπορική στρατηγική, ιδίως μέσω της ενίσχυσης των συναλλαγών με:
• τη Ρωσία,
• τον Καύκασο,
• την Κεντρική Ασία,
• την Κίνα μέσω σιδηροδρομικών δικτύων,
• και, έμμεσα, την Ανατολική Ευρώπη.
Όπως επισήμανε, η Κασπία δεν υποκαθιστά τις νότιες θαλάσσιες οδούς του Ιράν, αλλά λειτουργεί ως στρατηγικό τους συμπλήρωμα.
Σημαντική εμπορική και ενεργειακή διαδρομή
Μέσω της Κασπίας διακινούνται μεταξύ άλλων: ρωσικά σιτηρά, ρωσικός χάλυβας, πετρέλαιο και φυσικό αέριο από το Καζακστάν προς τερματικούς σταθμούς στη Μαύρη Θάλασσα.
Το Ιράν έχει αναπτύξει σημαντικές λιμενικές εγκαταστάσεις στην περιοχή, με κυριότερο λιμένα το Anzali.
Για τη Ρωσία, η Κασπία αποτελεί βασικό διάδρομο σύνδεσης με το Ιράν και την Κεντρική Ασία, αλλά και κρίσιμο στοιχείο της συνεχώς ενισχυόμενης στρατηγικής συνεργασίας με την Τεχεράνη, η οποία περιλαμβάνει: στρατιωτική συνεργασία, συμμετοχή της Ρωσίας στο πολιτικό πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, συνεργασία στην έρευνα και εκμετάλλευση πετρελαίου.
Σύμφωνα με τον Khajehpour, ο πρόσφατος αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών από τις Ηνωμένες Πολιτείες ανέδειξε ακόμη περισσότερο τη στρατηγική αξία της διαδρομής μέσω της Κασπίας, η οποία είναι λιγότερο ευάλωτη σε διεθνείς κυρώσεις, καθώς πρόκειται για κλειστή θάλασσα που ελέγχεται κυρίως από το Ιράν, τη Ρωσία και τα γειτονικά κράτη.
Διάδρομος στρατιωτικής συνεργασίας
Η Κασπία έχει εξελιχθεί και σε βασική οδό μεταφοράς στρατιωτικού υλικού μεταξύ Μόσχας και Τεχεράνης.
Το Ιράν και η Ρωσία έχουν συνάψει ευρεία συμφωνία στρατηγικής συνεργασίας στους οικονομικούς και στρατιωτικούς τομείς, χωρίς όμως αυτή να αποτελεί συμφωνία αμοιβαίας άμυνας.
Στα πρώτα στάδια του πολέμου στην Ουκρανία, η Ρωσία παρέλαβε μέσω της Κασπίας τις πρώτες παρτίδες ιρανικών επιθετικών drones τύπου Shahed, ενώ στη συνέχεια άρχισε να κατασκευάζει εξελιγμένες εκδόσεις τους σε ρωσικά εργοστάσια.
Η συγκεκριμένη θαλάσσια διαδρομή είχε αποτελέσει στόχο της Ουκρανίας και στο παρελθόν.
Τον περασμένο Αύγουστο καταστράφηκε το φορτηγό πλοίο Port Olya 4, το οποίο, σύμφωνα με πληροφορίες, μετέφερε εξαρτήματα drones Shahed-136 και ιρανικά πυρομαχικά.
Το 2024, το CNN είχε επίσης αποκαλύψει ότι ρωσικό φορτηγό πλοίο, το οποίο θεωρούνταν ύποπτο για μεταφορά ιρανικών βαλλιστικών πυραύλων προς τη Ρωσία, είχε εντοπιστεί σε λιμάνι της Κασπίας.
Όπως σημειώνει το EurAsian Times, η Ρωσία χρησιμοποιεί την Κασπία Θάλασσα για να αποστέλλει στο Ιράν εξαρτήματα επιθετικών drones, συμβάλλοντας στην αναπλήρωση του ιρανικού, ενώ δημοσίευμα των New York Times επικαλούνται Ιρανούς αξιωματούχους, οι οποίοι αναφέρουν ότι οι προσπάθειες ανάπτυξης εναλλακτικών εμπορικών διαδρομών προχωρούν ταχύτατα, με τέσσερα λιμάνια της Κασπίας — Amirabad, Bandar Anzali, Nowshahr και Caspian Port — να λειτουργούν σε 24ωρη βάση για την παραλαβή σιταριού, καλαμποκιού, ζωοτροφών, ηλιελαίου και άλλων αγαθών.
Εξαγωγές Ρωσίας
Αντίστοιχα, Ρώσοι αξιωματούχοι δηλώνουν ότι η διακίνηση φορτίων μέσω της Κασπίας έχει αυξηθεί σημαντικά τους τελευταίους μήνες.
Περίπου 2 εκατομμύρια τόνοι ρωσικού σιταριού, που μέχρι πρότινος μεταφέρονταν ετησίως στο Ιράν μέσω της Μαύρης Θάλασσας, διοχετεύονται πλέον μέσω της Κασπίας, λόγω της απειλής ουκρανικών επιθέσεων.
Μεταξύ Ιουλίου και Φεβρουαρίου, το Ιράν εισήγαγε σχεδόν 6 εκατομμύρια τόνους ρωσικών σιτηρών, ποσότητα διπλάσια σε σχέση με το προηγούμενο έτος.
Η Ρωσία διαθέτει τρία λιμάνια εξαγωγής σιτηρών στην Κασπία — δύο στην Astrakhan και ένα στη Makhachkala — με συνολική δυναμικότητα τουλάχιστον 3 εκατομμυρίων τόνων, ενώ ένας νέος τερματικός σταθμός δυναμικότητας 1,5 εκατομμυρίου τόνων αναμένεται να ολοκληρωθεί έως το 2028.
Μεταφορά βαλλιστικών πυραύλων
Το αμερικανικό Υπουργείο Οικονομικών είχε εκτιμήσει ότι το ρωσικό Υπουργείο Άμυνας χρησιμοποίησε το πλοίο Port Olya-3 για τη μεταφορά βαλλιστικών πυραύλων μικρού βεληνεκούς από το Ιράν στη Ρωσία.
Ο τότε υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Antony Blinken, είχε δηλώσει ότι η Ουάσιγκτον πίστευε πως η Ρωσία είχε ήδη παραλάβει πυραύλους Fatah-360 από το Ιράν και πιθανότατα θα τους χρησιμοποιούσε σύντομα στην Ουκρανία.
Το Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας των ΗΠΑ είχε επίσης προειδοποιήσει για τη διαρκώς ενισχυόμενη στρατιωτική συνεργασία μεταξύ Ιράν και Ρωσίας, χαρακτηρίζοντας ενδεχόμενες νέες μεταφορές βαλλιστικών πυραύλων ως σοβαρή κλιμάκωση της ιρανικής υποστήριξης προς τη Μόσχα.
Το Ιράν είχε απορρίψει τότε τις κατηγορίες περί στρατιωτικής βοήθειας προς τη Ρωσία.
CNN: Τι επιδιώκει η Ουκρανία
Σύμφωνα με ανάλυση του CNN, οι ουκρανικές επιθέσεις με drones εναντίον πλοίων και ενεργειακών εγκαταστάσεων στην Κασπία καταδεικνύουν:
• τη σημαντική ενίσχυση των ουκρανικών δυνατοτήτων πλήγματος μεγάλου βεληνεκούς,
• την προσπάθεια να πληγούν οι βιομηχανίες που στηρίζουν τη ρωσική πολεμική προσπάθεια,
• την αναγνώριση ότι το Ιράν, όπως και η Βόρεια Κορέα, διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στον εξοπλισμό της Ρωσίας.
Τι θέλει το Κίεβο
Αναλυτές τονίζουν ότι η επιλογή ενός ιρανικού στόχου, μακριά από τις κύριες γραμμές του μετώπου, υποδηλώνει ότι το Κίεβο επιδιώκει να επεκτείνει το πεδίο των επιχειρήσεών του και σε κράτη που θεωρεί συμμάχους της Μόσχας.
Πρώτος στόχος θεωρείται η διεύρυνση των επιχειρήσεων μεγάλης εμβέλειας.
Το τελευταίο διάστημα η Ουκρανία επιχειρεί να πλήξει μεταφορικές οδούς, λιμάνια και δίκτυα εφοδιασμού που σχετίζονται με τη Ρωσία, ακόμη και σε περιοχές που βρίσκονται μακριά από το μέτωπο.
Η επέκταση των επιχειρήσεων στην Κασπία, σύμφωνα με την ανάλυση, αποσκοπεί στο να καταδείξει ότι καμία γραμμή επικοινωνίας της Ρωσίας δεν βρίσκεται εκτός εμβέλειας.
Παράλληλα όμως, η επιλογή ιρανικού εμπορικού πλοίου μεταφέρει και άμεσο πολιτικό μήνυμα προς την Τεχεράνη.
Ένας από τους βασικούς στόχους της επιχείρησης ήταν η αύξηση του κόστους της συνεργασίας μεταξύ Ιράν και Ρωσίας.
«Βρισκόμαστε στην ίδια πλευρά»
Η χρονική συγκυρία θεωρείται επίσης ιδιαίτερα σημαντική, καθώς ο Zelensky βρίσκεται στην Ουάσιγκτον για συνάντηση με τον Πρόεδρο Trump.
Παράλληλα με τις επιθέσεις στην Κασπία, ο Zelensky δήλωσε ότι, σύμφωνα με τις ουκρανικές υπηρεσίες πληροφοριών, η Ρωσία παρείχε στο Ιράν δορυφορικά δεδομένα που χρησιμοποιήθηκαν για επιθέσεις εναντίον αμερικανικών εγκαταστάσεων στη Μέση Ανατολή.
Το βασικό μήνυμα που επιδιώκει να μεταφέρει η Ουκρανία προς τις Ηνωμένες Πολιτείες είναι σαφές: «Βρισκόμαστε στην ίδια πλευρά»
Με αυτόν τον τρόπο ο Zelensky ευελπιστεί ότι η συνάντηση του με τον Trump θα έχει θετική έκβαση.
Είναι πολύ πιθανό μάλιστα η συνάντηση του να συμπέσει με την προώθηση νέων, αυστηρών κυρώσεων από τις ΗΠΑ κατά της Ρωσίας.
Ο Zelensky, ο οποίος θα παραστεί στην κηδεία του Αμερικανού γερουσιαστή Lindsey Graham, έχει επίσης προγραμματισμένη συνάντηση με μέλη της Γερουσίας αργότερα εντός της ημέρας.
Ψηφοφορία για νέες κυρώσεις κατά της Ρωσίας
Η ψηφοφορία για το νομοσχέδιο περί κυρώσεων κατά της Ρωσίας, το οποίο εκκρεμεί εδώ και μήνες και προωθήθηκε από τον Graham, ενδέχεται να πραγματοποιηθεί την ίδια ημέρα.
Εάν εγκριθεί, το νομοσχέδιο θα αυξήσει σημαντικά την πίεση προς τη Μόσχα, επιβάλλοντας δασμούς 100% στα προϊόντα που προέρχονται από τις πέντε μεγαλύτερες χώρες-εισαγωγείς ρωσικού πετρελαίου και φυσικού αερίου, μεταξύ των οποίων η Κίνα και η Ινδία.
Την τελευταία στιγμή, ο Trump επιχείρησε να εντάξει στο ίδιο νομοσχέδιο και κυρώσεις κατά του Ιράν.
Ο Zelensky δήλωσε την προηγούμενη εβδομάδα στη στενή σύμμαχο του Trump, Laura Loomer, ότι θεωρεί την κίνηση αυτή «εξαιρετική ιδέα».
Βελτίωση των σχέσεων Trump – Zelensky
Παρά την έντονη αντιπαράθεση που είχαν στον Λευκό Οίκο τον Φεβρουάριο του 2025, οι σχέσεις μεταξύ των Trump και Zelensky έχουν βελτιωθεί αισθητά τους τελευταίους μήνες.
Νωρίτερα αυτόν τον μήνα, οι δύο ηγέτες συμφώνησαν να επιτρέψουν στην Ουκρανία να συμμετάσχει στην κοινή παραγωγή πυραύλων αναχαίτισης για τα συστήματα αεράμυνας Patriot, ένα κρίσιμο στοιχείο για την προστασία της χώρας από τις ρωσικές αεροπορικές επιθέσεις.
Παράλληλα, οι δύο χώρες βρίσκονται πιο κοντά και σε συμφωνία για την κοινή παραγωγή μη επανδρωμένων αεροσκαφών (drones), μια συνεργασία που θα μπορούσε να βοηθήσει τις Ηνωμένες Πολιτείες να καλύψουν το τεχνολογικό τους έλλειμμα σε έναν τομέα όπου η Ουκρανία έχει αποκτήσει σημαντική εμπειρία.
Η Ουκρανία εκτιμάται ότι θα κατασκευάσει 6 έως 7 εκατομμύρια επιθετικά drones μικρού βεληνεκούς μέσα στο έτος, ενώ το πρόγραμμα παραγωγής του Πενταγώνου, ύψους 1,1 δισεκατομμυρίων δολαρίων, προβλέπεται να έχει παραγγείλει συνολικά λιγότερα από 200.000 drones έως τον Φεβρουάριο του 2027.
Το Ιράν βάζει φωτιά στο Hormuz – Ετοιμάζει τέλη διέλευσης με Ομάν
Το Ιράν και το Ομάν θα αποφασίσουν ποιο τέλος θα επιβάλλεται στα πλοία δυτικών χωρών που διέρχονται από τα Στενά του Hormuz υποστήριξε στο ρωσικό πρακτορείο ειδήσεων TASS ο πρέσβης του Ιράν στη Μόσχα, Kazem Jalali.
«Για το ζήτημα αυτό, το Ιράν και το Ομάν βρίσκονται σε διαπραγματεύσεις.
Όπως έχουν δηλώσει οι αρχές και το Υπουργείο Εξωτερικών της Ισλαμικής Δημοκρατίας, το Ιράν και το Ομάν λαμβάνουν από κοινού αποφάσεις σχετικά με την ασφάλεια των Στενών του Hormuz και το καθεστώς διέλευσης των πλοίων», ανέφερε ο Jalali.
«Η αποζημίωση για τις υπηρεσίες διέλευσης από τα Στενά και το ύψος του σχετικού τέλους αποτελούν αντικείμενο των διαπραγματεύσεών μας.
Στο μέλλον θα ληφθούν οι κατάλληλες αποφάσεις επί των θεμάτων αυτών», πρόσθεσε.
Νωρίτερα, ο Jalali είχε δηλώσει στο TASS ότι η Τεχεράνη θα διατηρήσει το ειδικό καθεστώς διέλευσης για τα ρωσικά πλοία μέσω των Στενών του Hormuz.
Mέσω των Στενών του Hormuz διακινείται περίπου το 25% του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου και περίπου το 20% του παγκόσμιου εμπορίου υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG).
Τι προβλέπει η πρόταση Ομάν για τον έλεγχο του Hormuz - Το μοντέλο των Στενών της Μαλάκκας
Το Ομάν και το Ιράν πραγματοποίησαν διαδοχικούς γύρους συνομιλιών στην Τεχεράνη την Παρασκευή και το Σάββατο, με αντικείμενο την πρόταση για ένα νέο πλαίσιο διαχείρισης της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Hormuz.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η ομανική πλευρά πρότεινε τη σύσταση μιας περιφερειακής κοινοπραξίας στην οποία θα συμμετέχουν το Ιράν και τα κράτη του Κόλπου.
Ο οργανισμός αυτός θα αναλάβει τη διαχείριση της θαλάσσιας κυκλοφορίας μέσω των Στενών, παρέχοντας υπηρεσίες ασφάλειας στα εμπορικά πλοία που διέρχονται από τη στρατηγικής σημασίας θαλάσσια οδό.
Η πρόταση προβλέπει ότι η διέλευση από τα Στενά θα παραμείνει χωρίς διόδια.
Ωστόσο, αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι τα πλοία δεν θα επιβαρύνονται με κάποιο κόστος.
Το μοντέλο που προτείνει το Ομάν προβλέπει την καταβολή μιας εθελοντικής εισφοράς για υπηρεσίες που σχετίζονται κυρίως με την προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος και τη διατήρηση της ασφαλούς ναυσιπλοΐας.
Παράλληλα, η ομανική πρόταση περιλαμβάνει τη δημιουργία τριών διακριτών διαδρόμων διέλευσης: ενός μέσω των ιρανικών χωρικών υδάτων, ενός διεθνούς διαδρόμου και ενός μέσω των χωρικών υδάτων του Ομάν.
Εφόσον το σχέδιο γίνει αποδεκτό, το Ιράν θα αναλάβει, μεταξύ άλλων, την ευθύνη για τις επιχειρήσεις εκκαθάρισης ναρκών, ιδίως στον διεθνή διάδρομο.
Ωστόσο, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, οι τεχνικές διαπραγματευτικές ομάδες δεν έχουν ακόμη ολοκληρώσει τις σχετικές λεπτομέρειες.
Παρά τις δημόσιες τοποθετήσεις της Τεχεράνης, πηγές με γνώση των συνομιλιών αναφέρουν ότι η ιρανική πλευρά εμφανίζεται διατεθειμένη να επιδείξει μεγαλύτερη ευελιξία κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων.
Το μοντέλο που προτείνει το Ομάν βασίζεται στη λειτουργία των Στενών της Μαλάκκας, όπου τα κράτη και οι εταιρείες που χρησιμοποιούν τη θαλάσσια οδό συνεισφέρουν εθελοντικά στη χρηματοδότηση της ναυσιπλοΐας, της προστασίας του περιβάλλοντος, καθώς και των επιχειρήσεων έρευνας και διάσωσης.
Tasnim: Το Hormuz το βασικότερο μέσο άσκησης πίεσης του Ιράν στις ΗΠΑ
Οποιαδήποτε αμέλεια ή υποβάθμιση της σημασίας των Στενών του Hormuz θα μπορούσε να έχει ανεπανόρθωτες συνέπειες, οι οποίες δεν θα ήταν εύκολο να αποκατασταθούν επισημαίνει σε ανάλυση του το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων Tasnim.
O Seyed Mohammad Taheri, υπεύθυνος του τμήματος ανάλυσης πολεμικών εξελίξεων του πρακτορείου, δήλωσε ότι: «Τα Στενά του Hormuz αποτελούν σήμερα το βασικότερο μέσο άσκησης πίεσης του Ιράν προς τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η διατήρηση του ελέγχου και της σημασίας τους θα αποφέρει αναμφίβολα στρατηγικά οφέλη για το Ιράν.
Δεν πρέπει να εγκαταλείψουμε τα Στενά επιδιώκοντας πρόσκαιρα κέρδη» επισήμανε ο Seyed Mohammad Taheri
Πρόσθεσε επίσης ότι, λόγω των ενεργειών της Υεμένης στην περιοχή των Στενών Bab el-Mandeb, έχει διαμορφωθεί μια κατάσταση κατά την οποία η συγκεκριμένη θαλάσσια οδός λειτουργεί συμπληρωματικά προς τα Στενά του Hormuz.
The National: Η κίνηση στα Στενά Bab el Mandeb μειώθηκε κατά 56% σε μια εβδομάδα
Η εμπορική ναυτιλιακή κίνηση μέσω των Στενών Bab el-Mandeb μειώθηκε κατά 56% την τελευταία εβδομάδα, μετά την ανακοίνωση των ανταρτών Houthi της Υεμένης για την επιβολή εμπάργκο σε πλοία που συνδέονται με τη Σαουδική Αραβία, σύμφωνα με την εφημερίδα The National.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, στις 26 Ιουλίου μόλις 15 φορτηγά πλοία ξηρού φορτίου (bulk carriers) διέσχισαν τα Στενά, έναντι 34 πλοίων στις 20 Ιουλίου, ημέρα κατά την οποία ανακοινώθηκε ο αποκλεισμός.
Από αυτά, εννέα εξέρχονταν από την Ερυθρά Θάλασσα και έξι εισέρχονταν σε αυτήν.
Τα πλοία μετέφεραν πετρέλαιο, σιτηρά και λιπάσματα με προορισμό την Κίνα, την Ινδία, το Πακιστάν και την Ολλανδία.
To National επισημαίνει ότι η μείωση της ναυτιλιακής κίνησης σημειώθηκε μετά τις δηλώσεις των Houthis περί επιθέσεων σε εγκαταστάσεις της σαουδαραβικής πετρελαϊκής και ενεργειακής εταιρείας Saudi Aramco στις λιμενικές πόλεις Jizan και Yanbu στις 25 Ιουλίου, γεγονός που ενίσχυσε τις ανησυχίες για αναζωπύρωση των ευρείας κλίμακας εχθροπραξιών στην Υεμένη.
Την ίδια στιγμή, το δημοσίευμα αναφέρει ότι η ναυτιλιακή κίνηση μέσω των Στενών του Hormuz σχεδόν διπλασιάστηκε στις 26 Ιουλίου, καθώς επικράτησε προσωρινή ύφεση στις εχθροπραξίες μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν, έπειτα από δύο εβδομάδες αμοιβαίων επιθέσεων.
Σύμφωνα με αναλυτές, 11 πλοία διέσχισαν τα Στενά του Hormuz στις 26 Ιουλίου, έναντι έξι στις 25 Ιουλίου και 12 στις 24 Ιουλίου.
Πολλά πλοία απενεργοποίησαν τα συστήματα εντοπισμού τους και ακολούθησαν ασυνήθιστες διαδρομές προκειμένου να αποφύγουν τον εντοπισμό.
Στις 20 Ιουλίου, ο εκπρόσωπος των Houthis, Yahya Saree, ανακοίνωσε την απαγόρευση της θαλάσσιας ναυσιπλοΐας προς και από τη Σαουδική Αραβία.
Την επόμενη ημέρα, ο υπό τη Σαουδική Αραβία αραβικός συνασπισμός ανακοίνωσε ότι άρχισε να εφαρμόζει μέτρα για την προστασία των εμπορικών πλοίων στα Στενά Bab el Mandeb.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών